Aktualności

Zarejestruj się w biurze prasowym media.xella.pl i otrzymuj najświeższe informacje o firmie Xella Polska, jak i jej produktach Ytong, Silka, Multipor, w tym komentarze analityków, artykuły techniczne, aktualności z rynku materiałów budowlanych i wiele innych.

Poznaj nas bliżej - zobacz nasz firmowy blog: blog.xella.pl

Centrum Spotkania Kultur w Lublinie

W Lublinie otwarto największe centrum kulturalne we wschodniej części Polski. Choć początek historii budowy gmachu Centrum Spotkania Kultur sięga lat 70., to warto było tyle czekać na finał inwestycji - powstał bowiem wyjątkowo spektakularny obiekt. Za sprawą nowatorskich fasad wykonanych ze zbrojonych płyt Ytong jego bryła zdaje się nie mieć końca – rozpływa się w przestrzeni.

"Teatr w budowie"

Centrum Spotkania Kultur Lublin

Każdy, kto bywał w Lublinie, pamięta zapewne ciągnącą się przez dekady budowę przy Ogrodzie Saskim i kampusie KUL. Straszący szkieletor tak wpisał się w pejzaż miasta, że otrzymał nawet od mieszkańców przydomek „Teatru w Budowie”. Jego początki sięgają 1974 roku, kiedy to rozpoczęto budowę monumentalnego gmachu opery. Rozdęta do maksimum skala obiektu była przejawem megalomanii ówczesnych PRL-owskich władz. Gigantyczna inwestycja przekroczyła finansowe możliwości miasta i całego regionu. Dopiero w latach 90. ukończono południowe skrzydło kompleksu, gdzie swoje podwoje otwarły Filharmonia Lubelska im. Henryka Wieniawskiego oraz Teatr Muzyczny.

Na szczęśliwe ukończenie całego gmachu trzeba było poczekać aż do XXI wieku, kiedy do Polski napłynął strumień pieniędzy z unijnych dotacji. Reaktywacja inwestycji nastąpiła w 2008 roku, wówczas ogłoszono konkurs na budowę Centrum Spotkania Kultur na zrębie szkieletu „Teatru w Budowie”.

Najlepszy projekt nadesłała lubelska pracownia Stelmach i Partnerzy, prowadzona przez jednego z największych wizjonerów polskiej architektury – Bolesława Stelmacha. Jest on autorem m.in. Centrum Chopinowskiego w Warszawie oraz rewitalizacji parku przy dworku Chopina w Żelazowej Woli.

Przestrzenny palimpsest

W projekcie CSK architekt z szacunkiem podszedł do zachowanej struktury nieukończonego gmachu. Zamiast wyburzać i budować wszystko od zera, postanowił maksymalnie wykorzystać istniejące elementy konstrukcji, pochodzące nierzadko z różnych okresów.

Ślady minionych epok i porzuconych rozwiązań budowlanych pojawiły się w trakcie projektowania i realizacji CSK, a następnie zostały przyswojone przez programowo-przestrzenną strukturę budynku, wpływając na rzecz architektoniczną w różny sposób: od układu pozostawionej konstrukcji, dokumentującej czas jej powstania, po funkcje, tekstury czy detale nowo realizowanych fragmentów obiektu, pokazujące współczesność* – opisuje ideę projektu architekt Bolesław Stelmach.

Jak wyjaśnia dalej projektant: – „Teatr w Budowie” stanowi tym samym rodzaj przestrzennego zapisu pokrewnego średniowiecznemu palimpsestowi, w którym pod nowymi literami można odczytać ślady, jak zatarte wyrazy, inskrypcje sprzed lat. Każdy z opisywanych czasów odcisnął swoje piętno w otoczeniu, miejscu, budynku – jego strukturze, zdefiniował przestrzenie, formy i detale.

Po ponad 40 latach od wbicia pierwszej łopaty i po 4 latach właściwej budowy CSK – w 2016 roku ukończono ten wielofunkcyjny kompleks, który stanowi największy obiekt kulturalny w tej części kraju.

Gmach jest olbrzymi, mieści salę operowo-teatralną z widownią na tysiąc miejsc. Do tego powstały: sala kinowa dla 170 widzów, sala kameralna dla 200 osób oraz sale wielofunkcyjna i baletowa do prób teatru tańca i baletu.

Monumentalny obiekt jest surowy w wyrazie, co również nawiązuje charakterem do dawnego „Teatru w Budowie” – dominuje nieotynkowany beton, odsłonięta cegła oraz szkło. Zresztą surowy beton to już znak rozpoznawczy architektury wychodzącej spod ręki Bolesława Stelmacha. Różne faktury betonu zastosował w pawilonie stanowiącym rozbudowę gmachu Sejmu RP czy w zespole Lubelskiego Parku Naukowo-Technologicznego. Szorstkość i przemysłowy charakter CSK ociepla zieleń – zwłaszcza ogród na dachu, w którym mają być realizowane w przyszłości różne ekologiczne projekty.

Trejaże z płyt Ytong

Centrum Spotkania Kultur Lublin

Elewacje budynku, poprzez nałożenie na nie betonowych trejaży czy dodatkowych szklanych powłok wychodzących daleko poza obrys obiektu, zdają się nie mieć końca. To symboliczne nawiązanie do nieukończonej przez lata budowy, a także budowanie wrażenia nieskończoności, odpowiedniego dla obiektu kultury i sztuki (dziedziny te nie znają przecież granic). Jak opisuje sam architekt: – „Teatr w Budowie” to nigdy niedokończony, zawsze in statu nascendi – w trakcie stawania się, stały podmiot w nieustannym procesie.

Rozciągnięcie bryły w przestrzeni, zatarcie granicy pomiędzy architekturą i otoczeniem wymagały niestandardowych rozwiązań. Taki efekt udało się uzyskać przede wszystkim dzięki elewacjom obleczonym w eteryczne pasy trejaży, które dodatkowo nadają fasadom trójwymiarowości.

Początkowo architekt planował wykonanie trejaży w całości z surowego betonu architektonicznego. Jednak obliczenia statyczne wykazały, że mocowanie ciężkich elementów do istniejącej konstrukcji byłoby dla niej zbyt dużym obciążeniem. Wykonawca szukał więc materiału, który dałby podobny wyraz plastyczny, a przy tym byłby znacznie lżejszy. Wybór padł na nasze płyty zbrojone Ytong – mówi Piotr Harassek, product manager Xella Polska.

Trejaże opakowują budynek po jego dwóch dłuższych bokach – ujednolicają wygląd fasady wschodniej i zachodniej. Mocowane punktowo i odsunięte od właściwych murów, przesłaniają różnego rodzaju otwory, okna, patia, jakby na budynek narzucono ażurowy woal. Jednocześnie pionowe żaluzje pełnią funkcję łamaczy światła – zacieniają przeszklenia i chronią je przed przegrzaniem.

Najniższa część trejaży – ta, z którą bezpośredni kontakt mają przechodnie – wykonana jest z betonu architektonicznego. Powyżej zastosowano płyty zbrojone Ytong o grubości 25 cm i szerokości 30 cm. Zbliżony do kwadratu przekrój oraz otynkowanie na szaro sprawiły, że nie sposób odróżnić płyty od żelbetowych, dolnych partii. Zastosowanie technologii Ytong, czyli lekkiego zbrojonego betonu komórkowego, zamiast ciężkiego żelbetu pozwoliło trzykrotnie zmniejszyć wagę trejaży. Dzięki temu nie trzeba było wzmacniać konstrukcji budynku, co ostatecznie przełożyło się na znacznie niższy koszt budowy Centrum.

Płyty zbrojone Ytong to prefabrykowane, wielkogabarytowe elementy, które składają się na bardzo elastyczny system, gdyż produkowane są w przeróżnych formatach. Oferujemy cały wachlarz technologii mocowania ich do różnych typów konstrukcji, w tym w układzie płyt leżących bądź stojących. Dzięki temu możliwości wykorzystania elementów zbrojonych Ytong są ogromne, wszystko zależy od wyobraźni projektanta. Zazwyczaj z naszych płyt powstają ściany wielkopowierzchniowych obiektów. W Lublinie nasz produkt, w połączeniu z wizją architektów i inżynierów, pozwolił na stworzenie jedynych w kraju, na taką skalę, monumentalnych i zarazem ażurowych fasad z betonu komórkowego – tłumaczy Harassek.

Kombinat kultury

CSK jest otwarte dla wielu podmiotów kultury w Lublinie. Dzięki olbrzymiej kubaturze budynku swoje siedziby mogą tu mieć różnego rodzaju lokalne i oddolne inicjatywy.

W miejscu tym prezentowane są na przykład wystawy sztuki współczesnej Lubelskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych. W Brain Damage Gallery można z kolei oglądać dzieła graffiti. Nie zabrakło nawet butików promujących dobrą sztukę i polski design.

Cały obiekt jest maksymalnie otwarty na miasto i ma przyciągać jego mieszkańców. Dlatego gmach przecina Aleja Kultury – rodzaj pasażu, przez który można skrócić sobie drogę, a przy okazji zobaczyć wystawy czasowe.

Imprezy związane z otwarciem CSK trwają od kwietnia 2016 roku – finałem ma być uroczysty koncert 1 października.

Powstał obiekt wielofunkcyjny i elastyczny, poddający się łatwo adaptacjom do nowych funkcji. W zamierzeniu twórców ma odpowiadać na zmienność naszych czasów – nawet jego fasada główna, wielki ekran multimedialny, ma się nieustająco przeobrażać. Bolesław Stelmach dodaje: – Bryła Centrum jest formą otwartą – o jakiej mówił Oskar Hansen; jest gotowa na modyfikacje, rodzące się w wyniku wielokrotnych spotkań pokoleń i wielu kultur.

*Wszystkie wypowiedzi architekta Bolesława Stelmacha pochodzą z jego książki „Dziennik Podróży” opisującej proces projektowy i budowę CSK w Lublinie

Multipor w CSK

Podczas budowy Centrum Spotkania Kultur remontem objęto również istniejące skrzydło z filharmonią i teatrem. Choć ukończono je niecałe dwie dekady temu, już nie spełniało obecnych wymagań termicznych. Ściany zewnętrzne tej części kompleksu mają kamienną okładzinę, lub eksponują surową cegłę, dlatego aby nie naruszyć pierwotnego wyglądu, postanowiono ocieplić je od środka. Zastosowano mineralne płyty Multipor - jeden z nielicznych materiałów na rynku, który można bezpiecznie stosować jako izolację termiczną od wewnątrz.

Chcesz zastosować płyty zbrojone Ytong na swojej inwestycji? Skontaktuj się z naszym Doradcą! Infolinia: 801 122 227 lub napisz: inwestycje@xella.com